Όταν απαντά ο Φρίντριχ Βίλχελμ Νίτσε (Friedrich Wilhelm Nietzsche)

- Άνθρωπος: Αξιότιμε κύριε Νίτσε, παίρνω το θάρρος να σας επισκέπτομαι από το έτος 2026, κατά το οποίο η αβεβαιότητα αρχίζει να γίνεται μόνιμη συνθήκη και αρχίζω να μπερδεύομαι. Τι να σας λέω! πόλεμοι, πολιτικές-οικονομικές-κοινωνικές-ψυχικές αναταράξεις, μοναξιά που κρύβεται πίσω από χιλιάδες «like» - δηλαδή στην μητρική μου γλώσσα «μου αρέσει» -, γεγονότα που διαμορφώνουν ένα περιβάλλον γενικής αστάθειας (κοινωνικής/ψυχικής) και σύγχυσης αρχών, αξιών και εννοιών.

Τα δάχτυλα των περισσότερων ανθρώπων είναι έτοιμα να υπακούσουν σε κατηγορικές προσταγές λιθοβολισμού που υπαγορεύει το Εγώ τους, με αποτέλεσμα να πληκτρο-Λογούν  άνευ κρίσης.  Καμία ριζική επαναξιολόγηση της ύπαρξης.  Κάποιες φορές για να ελπίζω μου έρχονται στο νου μου τα λεγόμενα του Αριστοτέλη «το παρελθόν έχει ήδη ολοκληρωθεί, το παρόν είναι αυτό που βιώνουμε σε χρόνο ενεστώτα και το μέλλον ελπιστό». Οι ζωές και τα πρότυπα από τα κοινωνικά δίκτυα δείχνουν -χωρίς να είναι- ιδανικές. Το εύκολο και το γρήγορο είναι πλέον σαν τον πυρετό. Βέβαια ο πυρετός δεν ασθενεί ποτέ ο ίδιος, αντιθέτως ασθενεί τους άλλους. Το έλλογο της πλατωνικής ψυχής ασθενεί, η φιλία της αριστοτελικής έννοιας χάνεται, ο κόσμος ως βούληση και παράσταση αρχίζει να γίνεται βουλιμικός με επεισόδια υπερφαγίας σε κάθε τομέα. Η τέχνη της τραγωδίας λαμβάνει σάρκα και οστά στην καθημερινότητα, όχι ως διδακτικό υλικό αλλά ως ζήτημα επιβίωσης. Όλοι γύρω μου φαίνονται δυνατότεροι και πιο ευτυχισμένοι από εμένα και εγώ κάποιες φορές φοβάμαι.

-    - Νίτσε: «Γίνε αυτός που είσαι», δεν φοβάσαι γιατί είσαι αδύναμος, φοβάσαι γιατί το επέτρεψες. Ο δάσκαλος που σε εκπαιδεύει είναι ο φόβος που σε φυλακίζει. Η σημαντικότητα της έκφρασης είναι στο γίνε και όχι στο είσαι.

-     - Άνθρωπος: Και πως θα γίνω δυνατός?

-         - Νίτσε: «ότι δεν με σκοτώνει με κάνει δυνατότερο». Μην εύχεσαι να μικρύνουν τα εμπόδια, μεγάλωσε εσύ. Ο σίδηρος γίνεται ατσάλι μόνο μέσα από τη φωτιά.

-        -  Άνθρωπος: Απέτυχα πολλές φορές και πρίν καν κάνω κάτι φοβάμαι ότι θα αποτύχω. Δεν ξέρω γιατί να συνεχίσω.

- Νίτσε: Τότε έχεις ήδη περισσότερο πλούτο από αυτόν που δεν τόλμησε ποτέ. «Δεν υπάρχουν ηθικά φαινόμενα, αλλά μόνο ηθικές ερμηνείες των φαινομένων.», να συνεχίσεις γιατί: «Όποιος έχει ένα γιατί για να ζήσει, μπορεί να αντέξει σχεδόν κάθε πώς.»

-   -  Άνθρωπος: Με ενοχλεί όταν οι άλλοι με περιγελούν.

- - Νίτσε: «Η πορεία προς τα πάνω είναι πάντοτε μοναχική». Δες εμένα, έχω καταστροφικές ημικρανίες, τύφλωση, αφόρητους πόνους και κατάθλιψη. Δεν μεταστοιχειώνω τον πόνο, μετατρέπω τη φιλοσοφία σε ¨φάρμακο¨ της ίδιας μου της ύπαρξης. Αρνούμαι να μετατρέψω το υπαρξιακό μου άγχος σε φοβία, κάποιοι λένε ότι κοίταξα το ασυνείδητο χάος κατάματα και το μετέτρεψα σε τέχνη.  Το δικό μου Αmor Fatti ως παράδειγμα για τον Άλλον, χωρίς εγώ ο ίδιος να γίνω το «αντικείμενο της επιθυμίας του Άλλου», όπως θα έλεγε ο Lacan.

-          Άνθρωπος: Κι αν αποτύχω και πάλι?

-          Νίτσε: «Η ζωή είναι εκείνη που πρέπει διαρκώς να υπερβαίνει τον εαυτό της.», δεν υπάρχει τελική νίκη ή οριστική ήττα. Υπάρχει μόνο η συνεχής υπέρβαση

-          Άνθρωπος: Γιατί πονάω τόσο?

-          Νίτσε: «επειδή ακόμη γεννιέσαι, πρέπει να έχει κανείς χάος μέσα του για να γεννήσει ένα άστρο που χορεύει».

-          Άνθρωπος: Ποια είναι η μεγαλύτερη δύναμη του ανθρώπου?

-          Νίτσε: Το να μπορεί να πεί «ΝΑΙ» στη ζωή ακόμη και όταν αυτή του λέει «όχι». Δεν γεννήθηκες για να βρείς τον εαυτό σου, γεννήθηκες για να τον δημιουργήσεις.

-          Άνθρωπος: Δώσε μου μια τελευταία συμβουλή.

-          «Ο άνθρωπος είναι κάτι που πρέπει να ξεπεραστεί.»
(Έτσι μίλησε ο Ζαρατούστρα, Πρόλογος.), μην συγκρίνεις τον εαυτό σου με τους άλλους. Σύγκρινε τον εαυτό σου με αυτόν που ήσουν χθές.

Παύλος Κεφάλας

Τεταρτοετής φοιτητής του τμήματος Φιλοσοφίας

Πανεπιστημίου Πατρών